HBAR, natywna kryptowaluta Hedera, jest kluczowa dla zasilania usług sieciowych oraz przyczyniania się do bezpieczeństwa sieci poprzez staking na jej rozproszonym rejestrze hashgraph DLT. Umożliwia to platformie klasy korporacyjnej dostarczanie szybkich, niedrogich i bezpiecznych zdecentralizowanych aplikacji, wykorzystując unikalny algorytm konsensusu.
Fundamentalna rola HBAR w Hashgraphie Hedery
Hedera zajmuje wyjątkowe miejsce w krajobrazie technologii rozproszonego rejestru (DLT), stawiając na innowacyjny algorytm konsensusu hashgraph zamiast tradycyjnego blockchaina. Ten wybór architektoniczny umożliwia osiągnięcie niezrównanej szybkości, solidnego bezpieczeństwa i efektywności kosztowej, co czyni ją atrakcyjną platformą dla zdecentralizowanych aplikacji klasy korporacyjnej. W samym sercu tego wyrafinowanego ekosystemu znajduje się HBAR – jego natywna kryptowaluta. HBAR nie jest jedynie aktywem cyfrowym służącym do handlu; jest krwią napędową każdego aspektu sieci Hedera, pełniąc podwójną i nieodzowną funkcję: zasilania usług sieciowych oraz zabezpieczania integralności samego hashgraphu. Jego kluczowe znaczenie wynika z osadzonej roli w modelu ekonomicznym i bezpieczeństwa, co zapewnia operacyjną żywotność sieci i jej długoterminową stabilność. Bez HBAR sieć Hedera, ze wszystkimi obietnicami wysokiej przepustowości i transakcji o niskich opóźnieniach, po prostu przestałaby funkcjonować zgodnie z założeniami.
Zasilanie operacji sieciowych: HBAR jako „gaz” dla usług Hedery
Każda interakcja, każdy fragment danych i każdy krok obliczeniowy w sieci Hedera wymaga niewielkiej opłaty w HBAR. System ten jest analogiczny do „opłat za gaz” (gas fees) znanych z innych technologii DLT, ale posiada wyraźne zalety dostosowane do adopcji korporacyjnej. HBAR zapewnia efektywną alokację zasobów, zapobiega spamowi i rekompensuje węzłom sieciowym ich wysiłek obliczeniowy oraz wykorzystanie pasma.
Opłaty transakcyjne: umożliwienie mikrotransakcji i skalowalności
HBAR służy jako obowiązkowy mechanizm płatności za wszystkie operacje wykonywane w sieci Hedera. Obejmuje to między innymi:
- Transfery kryptowalut: Wysyłanie i odbieranie HBAR lub dowolnego innego tokena stworzonego na Hederze.
- Wykonywanie inteligentnych kontraktów: Wdrażanie, wywoływanie i aktualizowanie smart kontraktów opracowanych przy użyciu usługi Hedera Smart Contract Service.
- Przechowywanie plików: Korzystanie z usługi Hedera File Service do bezpiecznego przechowywania dowolnych danych w sieci.
- Wiadomości usługi konsensusu: Przesyłanie wiadomości do usługi Hedera Consensus Service (HCS), która zapewnia weryfikowalne znaczniki czasu i kolejność zdarzeń w aplikacji.
Kluczowym wyróżnikiem modelu opłat transakcyjnych Hedery jest ich przewidywalność i stabilność. Choć opłaty są denominowane w HBAR, ich rzeczywisty koszt jest powiązany z walutami fiducjarnymi, zazwyczaj USD. Oznacza to, że niezależnie od wahań rynkowych HBAR, koszt dolara za konkretną transakcję pozostaje stały, oferując przedsiębiorstwom pewność finansową wymaganą przy operacjach na dużą skalę. Ta stabilność ma nadrzędne znaczenie dla planowania biznesowego i integracji rozwiązań DLT z istniejącymi ramami finansowymi, zapobiegając gwałtownym skokom opłat za gaz, które na innych sieciach mogą zniweczyć prognozy budżetowe i wydajność operacyjną. Minimalny koszt związany z tymi transakcjami otwiera również drzwi dla innowacyjnych przypadków użycia wymagających dużej liczby interakcji o niskiej wartości, takich jak strumienie danych Internetu Rzeczy (IoT) czy mikropłatności za treści.
Wspieranie kluczowych usług sieciowych
Architektura Hedery opiera się na kilku fundamentalnych usługach, z których każda została zaprojektowana, aby zaspokoić specyficzne potrzeby zdecentralizowanych aplikacji. HBAR jest ściśle wpleciony w strukturę operacyjną każdej z nich:
- Hedera Consensus Service (HCS): Usługa ta zapewnia zaufane, sprawiedliwe i bezpieczne porządkowanie zdarzeń dla dowolnej aplikacji. Przesyłając wiadomości do HCS, aplikacje zyskują odporne na manipulacje i weryfikowalne możliwości znakowania czasem, jakie oferuje hashgraph. Każde przesłanie wiadomości wymaga niewielkiej opłaty HBAR, co zapewnia ekonomiczną opłacalność usługi i zapobiega nadużyciom. HCS jest szczególnie cenny dla aplikacji potrzebujących audytowalnych logów, śledzenia łańcucha dostaw lub sourcingu zdarzeń, gdzie integralność kolejności zdarzeń jest kluczowa.
- Hedera Token Service (HTS): HTS pozwala na tworzenie i zarządzanie natywnymi, konfigurowalnymi tokenami na Hederze, bez konieczności stosowania złożonych i kosztownych smart kontraktów dla podstawowych funkcji tokenów. Firmy mogą emitować tokeny zamienne (fungible) i niezamienne (NFT) z precyzyjną kontrolą nad podażą, zgodnością z KYC/AML oraz niestandardowymi funkcjami. HBAR służy do opłacania początkowego tworzenia tych tokenów, ich transferu między kontami oraz wszelkich operacji administracyjnych, takich jak zamrażanie, odmrażanie czy niszczenie tokenów, ustalając jasny model ekonomiczny zarządzania aktywami cyfrowymi.
- Hedera Smart Contract Service (HSCS): Wykorzystując kompatybilność z Wirtualną Maszyną Ethereum (EVM), HSCS umożliwia programistom wdrażanie i wykonywanie inteligentnych kontraktów w języku Solidity. Pozwala to na integrację złożonej, programowalnej logiki ze zdecentralizowanymi aplikacjami. Każde wdrożenie smart kontraktu, wywołanie funkcji i modyfikacja stanu zużywa zasoby obliczeniowe sieci, a operacje te są opłacane w HBAR, co odzwierciedla obciążenie obliczeniowe węzłów sieciowych.
- Hedera File Service (HFS): HFS zapewnia zdecentralizowany mechanizm przechowywania małych i średnich plików w sieci Hedera. Choć nie jest przeznaczony do przechowywania danych na dużą skalę, jak zdecentralizowane usługi chmurowe, idealnie nadaje się do przechowywania krytycznych danych aplikacji, metadanych lub hashy większych plików. HBAR jest wymagany do przesyłania, aktualizowania i usuwania plików, co gwarantuje odpowiedzialne korzystanie z zasobów pamięci masowej i rekompensatę dla węzłów za utrzymywanie rejestru plików.
Zbiorczo usługi te tworzą kompleksowy zestaw do budowania solidnych aplikacji dApp, a HBAR działa jako uniwersalny token użytkowy, który smaruje wszystkie te ruchome części. Jego niezbędność podkreśla fundamentalną rolę w praktycznej funkcjonalności i ciągłym działaniu ekosystemu Hedera.
Zabezpieczanie sieci: rola HBAR w konsensusie i zarządzaniu
Poza użytecznością jako paliwo transakcyjne, HBAR jest absolutnie kluczowy dla bezpieczeństwa i integralności hashgraphu Hedery. Sieć wykorzystuje unikalny asynchroniczny algorytm konsensusu Byzantine Fault Tolerant (aBFT), który jest zabezpieczany i utrzymywany poprzez model ekonomiczny nierozerwalnie związany z HBAR.
Proof-of-Stake (PoS) i bezpieczeństwo sieci
Hedera wykorzystuje formę mechanizmu Proof-of-Stake (PoS) do zabezpieczania swojej sieci. Choć początkowo zarządzana przez uprawnioną radę organizacji klasy korporacyjnej, długoterminowa wizja zakłada przejście do bardziej zdecentralizowanej sieci węzłów prowadzonych przez społeczność. W tym modelu HBAR odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu bezpieczeństwa sieci:
- Głosowanie ważone: W przeciwieństwie do tradycyjnych systemów PoS, gdzie walidatorzy bezpośrednio stakują tokeny, aby obsługiwać węzły, Hedera obecnie implementuje model proxy stakingu. Posiadacze HBAR mogą „stakować” swoje tokeny, przypisując je do węzła sieci głównej (mainnet). Choć nie daje im to jeszcze możliwości bezpośredniego prowadzenia węzła, ich stakowane HBAR przyczyniają się do „wagi” węzła w procesie konsensusu. Waga ta jest kluczowa, ponieważ algorytm konsensusu hashgraph opiera się na węzłach wymieniających informacje i głosujących nad kolejnością transakcji. Wpływ węzła na konsensus jest proporcjonalny do ilości HBAR do niego przypisanych.
- Bezpieczeństwo poprzez dopasowanie ekonomiczne: Pozwalając posiadaczom HBAR na stakowanie ich tokenów, sieć dopasowuje interesy ekonomiczne posiadaczy tokenów do bezpieczeństwa i stabilności sieci. Duża, rozproszona baza posiadaczy HBAR stakujących swoje aktywa tworzy znaczącą barierę ekonomiczną dla każdego podmiotu o złych zamiarach, próbującego naruszyć sieć. Napastnik musiałby nabyć i stakować znaczną część całkowitej podaży HBAR, aby zyskać wystarczający wpływ na zakłócenie konsensusu – przedsięwzięcie to byłoby zaporowo drogie i prawdopodobnie skazane na porażkę, ponieważ jednocześnie obniżyłoby wartość ich własnych udziałów.
- Przyszła decentralizacja: W miarę postępów Hedery w kierunku pełnej decentralizacji, możliwe stanie się bezpośrednie stakowanie, w którym posiadacze HBAR będą mogli prowadzić własne węzły. W tym przyszłym stanie HBAR stakowane bezpośrednio przez operatorów węzłów będą bezpośrednio determinować ich zdolność do uczestniczenia w procesie konsensusu i jego zabezpieczania, co jeszcze bardziej ugruntuje rolę HBAR jako głównego mechanizmu bezpieczeństwa.
Łagodzenie ataków: zniechęcenie ekonomiczne
Architektura bezpieczeństwa Hedery, oparta na stakowaniu HBAR, została zaprojektowana tak, aby była wysoce odporna na różne formy ataków, w szczególności ataki Sybil i próby manipulacji kolejnością transakcji.
- Wysoki koszt ataku: Aby skutecznie przeprowadzić atak, taki jak atak 51% (gdzie złośliwy podmiot kontroluje większość udziałów w sieci), napastnik musiałby nabyć znaczny procent całkowitej podaży HBAR w obiegu. Biorąc pod uwagę dużą całkowitą podaż (50 miliardów HBAR) i kapitalizację rynkową, zgromadzenie takiej kwoty wymagałoby ogromnego kapitału. Sam akt zakupu tak dużej ilości prawdopodobnie wywindowałby cenę HBAR, czyniąc atak jeszcze bardziej kosztownym.
- Natura autodestrukcyjna: Nawet gdyby napastnikowi udało się nabyć wystarczającą ilość HBAR, aby skompromitować sieć, akt ten poważnie zaszkodziłby reputacji i użyteczności sieci. To z kolei spowodowałoby gwałtowny spadek wartości HBAR, skutecznie niszcząc własną inwestycję napastnika. To ekonomiczne zniechęcenie sprawia, że udany atak na Hederę jest niezwykle mało prawdopodobny i ekonomicznie irracjonalny.
- Porównanie z innymi systemami PoS: Podczas gdy inne sieci PoS również opierają się na zniechęceniach ekonomicznych, konsensus aBFT Hedery, w połączeniu z właściwościami przewidywalnego i sprawiedliwego porządkowania hashgraphu, oferuje wysoki stopień ostateczności (finality) i odporność na forki, co dodatkowo wzmacnia gwarancje bezpieczeństwa zapewniane przez stakowanie HBAR. Pewność ostateczności transakcji jest istotną zaletą dla korporacyjnych przypadków użycia, gdzie nieodwracalne zapisy mają nadrzędne znaczenie.
Interakcja między HBAR a modelem bezpieczeństwa Hedery jest świadectwem jego kluczowego charakteru. Nie chodzi tylko o płacenie za usługi; chodzi o ochronę samej integralności i wiarygodności całego rozproszonego rejestru.
Jednostka wartości i magazyn bogactwa
Poza funkcją użytkową i rolą w systemie bezpieczeństwa, HBAR działa również jako fundamentalna jednostka wartości w ekosystemie Hedera i służy jako potencjalny magazyn bogactwa dla jego posiadaczy. Jego konstrukcja obejmuje aspekty, które czynią go zarówno praktycznym środkiem wymiany, jak i aktywem o wartości spekulacyjnej.
Interoperacyjność i reprezentacja aktywów cyfrowych
HBAR służy jako aktywo warstwy bazowej, na którym inne aktywa cyfrowe na Hederze opierają swoją wartość i za pomocą którego ułatwiają swoje transfery.
- Aktywo pomostowe: Gdy tokeny są tworzone za pomocą Hedera Token Service (HTS), HBAR zazwyczaj działa jako aktywo bazowe dla opłat transakcyjnych, a także może służyć jako fundamentalna waluta do wymiany tych tokenów w ekosystemie Hedera. Na przykład aplikacja może przyjmować płatności w różnych tokenach wyemitowanych przez HTS, ale ostatecznie konwertować je na HBAR w celu opłacenia opłat lub rozliczeń wewnętrznych.
- Zabezpieczenie i płynność: W miarę dojrzewania ekosystemu Hedera, HBAR coraz częściej pozycjonuje się jako zabezpieczenie (collateral) w aplikacjach zdecentralizowanych finansów (DeFi) budowanych na hashgraphie. Obejmuje to protokoły pożyczkowe, emisję stablecoinów i zdecentralizowane giełdy (DEX), które wymagają aktywa bazowego dla pul płynności. Jego rola w tym zakresie podkreśla znaczenie w umożliwianiu dynamicznego i połączonego krajobrazu DeFi na Hederze.
- Brama do sieci: Dla nowych użytkowników i programistów chcących wejść w interakcję z Hederą, nabycie HBAR jest pierwszym krokiem. Jest to obowiązkowy punkt wejścia do korzystania z jakichkolwiek usług sieci, co czyni go de facto „rampą wejściową” do DLT Hedery.
Wartość spekulacyjna i dynamika rynku
Podobnie jak inne kryptowaluty, HBAR jest zbywalnym aktywem cyfrowym dostępnym na różnych giełdach, co nadaje mu spekulacyjną wartość rynkową napędzaną przez podaż i popyt.
- Popyt rynkowy: Na wartość HBAR wpływa adopcja i wykorzystanie sieci Hedera. W miarę jak coraz więcej przedsiębiorstw i programistów buduje aplikacje na Hederze, wolumen transakcji rośnie, co prowadzi do wyższego popytu na HBAR w celu uiszczania opłat i zabezpieczania sieci. Popyt ten może pozytywnie wpłynąć na jego cenę rynkową.
- Potencjał jako magazyn wartości: Dla inwestorów HBAR reprezentuje udział w przyszłym sukcesie sieci Hedera. Jego stała podaż, w połączeniu z rosnącą użytecznością i adopcją, prezentuje go jako potencjalny magazyn wartości w perspektywie długoterminowej, zwłaszcza biorąc pod uwagę jego rolę w wysokowydajnym, zorientowanym na przedsiębiorstwa DLT.
- Korelacja ze wzrostem ekosystemu: Rozwój ekosystemu Hedera – mierzony liczbą aktywnych kont, transakcji, wdrożonych smart kontraktów i nowych aplikacji – koreluje bezpośrednio z użytecznością i postrzeganą wartością HBAR. Rozkwitający ekosystem naturalnie napędza popyt na jego natywny token.
Dualizm HBAR jako tokena użytkowego i zbywalnego aktywa jest kluczowy. Jego wartość rynkowa zapewnia zachętę do zabezpieczania sieci poprzez stakowanie, podczas gdy jego praktyczne zastosowanie zapewnia ciągły popyt.
Projekt ekonomiczny i stabilność: podaż i dystrybucja HBAR
Długoterminowa żywotność i stabilność ekonomiczna Hedery są pod znaczącym wpływem starannie zaprojektowanej tokenomii HBAR. Stała podaż, kontrolowany harmonogram uwalniania i strategiczne zarządzanie skarbcem to kluczowe komponenty podkreślające wagę HBAR.
Stała podaż i presja deflacyjna
- Całkowita stała podaż: Maksymalna liczba tokenów HBAR wyniesie 50 miliardów. Ten stały limit podaży jest fundamentalną cechą, która stawia HBAR w jednym szeregu z innymi rzadkimi aktywami cyfrowymi. Zapewnia ochronę przed polityką inflacyjną, która mogłaby z czasem obniżyć wartość tokena.
- Kontrolowany harmonogram uwalniania: Nie wszystkie 50 miliardów HBAR zostało wypuszczonych na raz. Zamiast tego są one uwalniane do obiegu zgodnie z wcześniej zdefiniowanym harmonogramem. Ten kontrolowany wskaźnik emisji ma na celu:
- Zarządzanie zmiennością rynku: Zapobieganie natychmiastowemu zalaniu rynku tokenami, co mogłoby obniżyć ceny.
- Zachęcanie do długoterminowego trzymania: Zapewnienie przewidywalnej krzywej podaży, którą można uwzględnić w decyzjach inwestycyjnych.
- Wspieranie wzrostu ekosystemu: Zapewnienie dostępności podaży tokenów na granty, partnerstwa i inicjatywy rozwojowe w dłuższym okresie.
- Potencjał presji deflacyjnej: W miarę wzrostu adopcji sieci Hedera i zwiększania wolumenu transakcji, oczekuje się wzrostu popytu na HBAR w celu opłacania transakcji i stakowania. Ponieważ podaż jest ograniczona, zwiększony popyt przy skończonej podaży może prowadzić do presji wzrostowej na cenę, potencjalnie czyniąc HBAR aktywem deflacyjnym w czasie. Zachęca to do uczestnictwa i jest zgodne z długoterminową propozycją wartości sieci.
Zarządzanie skarbcem i rozwój ekosystemu
Znaczna część całkowitej podaży HBAR jest przechowywana w Skarbcu Hedery (Hedera Treasury), zarządzanym przez Radę Zarządzającą Hedery (Hedera Governing Council). Skarbiec ten odgrywa istotną rolę w strategicznym wzroście i rozwoju całego ekosystemu.
- Granty i finansowanie ekosystemu: HBAR ze skarbca są przydzielane na wsparcie kluczowych inicjatyw, w tym:
- Granty dla deweloperów: Finansowanie projektów budujących zdecentralizowane aplikacje i narzędzia na Hederze.
- Partnerstwa strategiczne: Zachęcanie dużych przedsiębiorstw i organizacji do integracji z Hederą.
- Badania i rozwój: Rozwijanie podstawowej technologii hashgraph i odkrywanie nowych funkcjonalności.
- Inicjatywy społecznościowe: Wspieranie programów edukacyjnych, hackathonów i innych działań mających na celu rozszerzenie społeczności Hedera.
- Zapewnienie kondycji sieci: Rozważne zarządzanie skarbcem HBAR przez Radę Zarządzającą gwarantuje dostępność zasobów do utrzymania i aktualizacji sieci, wspierania jej operacji oraz pielęgnowania zdrowego i rosnącego ekosystemu. Ta strategiczna alokacja HBAR jest kluczowa dla trwałej innowacyjności i przewagi konkurencyjnej Hedery w przestrzeni DLT.
- Przejrzystość i odpowiedzialność: Rada Zarządzająca, składająca się z różnorodnych, uznanych na świecie organizacji, działa z zachowaniem przejrzystości w zakresie alokacji HBAR, zapewniając interesariuszom zaufanie do długoterminowej wizji i zarządzania finansami projektu.
Projekt ekonomiczny HBAR, z jego stałą podażą i strategiczną dystrybucją, wzmacnia jego rolę jako fundamentalnego filaru wspierającego nie tylko techniczną operację, ale także trwały wzrost i ład korporacyjny sieci Hedera.
Przyszła ewolucja HBAR i Hedery
Podróż Hedery i HBAR jest dynamiczna, a trwające prace mają na celu zwiększenie decentralizacji, skalowalności i użyteczności. Znaczenie HBAR będzie rosło w miarę ewolucji sieci w kierunku jej pełnego potencjału.
Ścieżka do pełnej decentralizacji
Hedera została zaprojektowana z wielofazowym podejściem do decentralizacji, a HBAR znajduje się w samym centrum tej transformacji.
- Obecna faza Rady Zarządzającej: W obecnym stanie sieć główna Hedery jest zarządzana przez zdecentralizowaną Radę Zarządzającą składającą się z maksymalnie 39 różnorodnych organizacji. Organizacje te obsługują początkowe węzły sieci głównej. Posiadacze HBAR mogą obecnie stakować swoje tokeny przez proxy do tych węzłów, przyczyniając się do bezpieczeństwa sieci.
- Obsługa węzłów przez społeczność: Kolejna istotna faza obejmuje umożliwienie prowadzenia bezpozwoleniowych węzłów przez społeczność. Pozwoli to każdemu na obsługę węzła Hedera po spełnieniu określonych wymagań technicznych i stakowaniu HBAR. W tym modelu HBAR bezpośrednio upoważni indywidualnych uczestników do wnoszenia wkładu w konsensus, znacznie zwiększając decentralizację sieci. Ruch ten jest kluczowy dla zwiększenia odporności na cenzurę i wzmocnienia stabilności sieci.
- Sharding i skalowalność: Przyszłe osiągnięcia mogą obejmować sharding – technikę podziału sieci na mniejsze, połączone segmenty, co pozwoli na jeszcze większą przepustowość transakcji. HBAR nadal będzie niezbędną jednostką do opłacania opłat i zabezpieczania każdego shardu, stanowiąc podstawę zdolności sieci do skalowania się pod potrzeby globalne.
Ta progresywna podróż ku decentralizacji zapewnia, że rola HBAR w zarządzaniu siecią i bezpieczeństwie stanie się jeszcze bardziej wyraźna i bezpośrednia, dając szerszej społeczności możliwość uczestniczenia w działaniu Hedery.
Rozszerzanie przypadków użycia i wzrost ekosystemu
W miarę dojrzewania Hedery, zakres aplikacji i usług budowanych na niej będzie się nadal poszerzał, generując zwiększony popyt na HBAR.
- Wschodzące dAppy i DeFi: Dzięki ulepszonym narzędziom, wsparciu dla deweloperów i nieodłącznym zaletom hashgraphu, oczekuje się uruchomienia na Hederze nowej fali zdecentralizowanych aplikacji, w tym wyrafinowanych protokołów DeFi, platform NFT i rozwiązań Web3. Każda z nich będzie polegać na HBAR w kwestii opłat transakcyjnych, wykonywania smart kontraktów i potencjalnie stakowania wewnątrz własnych ekosystemów.
- Adopcja korporacyjna: Funkcje klasy korporacyjnej Hedery – wysoka przepustowość, niskie opóźnienia, stałe niskie opłaty i silne bezpieczeństwo – czynią ją szczególnie atrakcyjną dla dużych korporacji. Przypadki użycia w zarządzaniu łańcuchem dostaw, cyfrowej tożsamości, płatnościach, tokenizacji aktywów i weryfikowalnych poświadczeniach to główne obszary ekspansji. Każda integracja korporacyjna przekłada się na ciągły wolumen transakcji i stały popyt na HBAR.
- Efekt sieciowy: Gdy coraz więcej użytkowników i aplikacji dołącza do ekosystemu Hedera, zaczyna działać potężny efekt sieciowy. Więcej użytkowników oznacza więcej transakcji, co wymaga więcej HBAR na opłaty. Więcej aplikacji oznacza większy popyt na stakowanie HBAR w celu zabezpieczenia tych aplikacji i leżącej u ich podstaw sieci. To pozytywne koło zamachowe sprawia, że HBAR pozostaje centralnym elementem żywotności i wzrostu ekosystemu.
- Innowacje w tokenizacji: Hedera Token Service (HTS) upraszcza tworzenie zarówno tokenów zamiennych, jak i niezamiennych. Ta łatwość tokenizacji ma napędzać innowacje w różnych sektorach, od gamingu po nieruchomości, z których wszystkie będą wykorzystywać HBAR do swoich podstawowych operacji.
W istocie, HBAR nie jest tylko elementem Hedery; jest fundamentalnym czynnikiem umożliwiającym realizację jej wizji. Zasila sieć, zabezpiecza jej stan, dopasowuje zachęty ekonomiczne i napędza jej ewolucję. Jego kluczowa rola zapewnia zdolność Hedery do wywiązania się z obietnicy stworzenia sprawiedliwego, szybkiego i bezpiecznego rozproszonego rejestru dla zdecentralizowanej przyszłości.