Bakit nag-fork ang Bitcoin Cash mula sa Bitcoin?

Ang Pinagmulan ng Paghahati: Pag-unawa sa Hamon ng Scalability ng Bitcoin

Ang Bitcoin, na ipinakilala ni Satoshi Nakamoto noong 2008, ay binuo bilang "A Peer-to-Peer Electronic Cash System." Ang makabagong disenyo nito, na gumagamit ng isang distributed ledger (blockchain) at cryptographic proof-of-work, ay nagpangako ng isang desentralisadong pera na malaya mula sa kontrol ng gobyerno at mga tradisyunal na financial intermediary. Gayunpaman, habang lumalaki ang katanyagan ng Bitcoin, isang pangunahing desisyon sa disenyo ang nagsimulang magdulot ng malalaking hamon: ang block size limit.

Noong una, nagpatupad si Satoshi Nakamoto ng 1-megabyte (MB) na limitasyon sa laki ng block. Ang limitasyong ito ay hindi bahagi ng orihinal na protocol ngunit idinagdag noong 2010 bilang isang mekanismo para sa pagpigil sa spam, na naglalayong gawing hindi praktikal sa ekonomiya ang pagbaha sa network ng maliliit na transaksyon. Sa loob ng maraming taon, ang limitasyong ito ay hindi naging isyu dahil mababa pa ang volume ng transaksyon sa network.

Gayunpaman, sa kalagitnaan ng 2010s, biglang tumaas ang paggamit ng Bitcoin. Habang dumarami ang mga taong gumagamit ng Bitcoin, ang 1MB block size ay naging isang bottleneck. Narito kung bakit ito naging problema:

• Limitadong Transaction Throughput: Ang isang 1MB block ay maaari lamang maglaman ng limitadong bilang ng mga transaksyon, humigit-kumulang 3 hanggang 7 transaksyon bawat segundo (TPS). Kumpara sa mga tradisyunal na payment network na humahawak ng libu-libong TPS, ang kapasidad ng Bitcoin ay sadyang limitado.
• Transaction Congestion: Kapag ang demand para sa mga transaksyon ay lumampas sa kapasidad ng network, ang "mempool" (kung saan nananatili ang mga unconfirmed transactions) ay napupuno.
• Tumataas na Transaction Fees: Upang mahikayat ang mga miner na isama ang kanilang mga transaksyon sa susunod na block, kailangang mag-alok ng mas mataas na fee ang mga user. Ito ay humantong sa isang "fee market," kung saan binibigyang-priyoridad ang mga transaksyong may mas mataas na fee, na nagpataas nang husto sa average na gastos ng transaksyon.
• Mabagal na Confirmation Times: Dahil madalas puno ang mga block, ang mga transaksyon ay maaaring umabot ng ilang oras, o kahit ilang araw, bago ma-confirm, lalo na sa panahon ng mataas na demand o kung mas mababang fee ang pinili ng user.

Ang mga isyung ito ay direktang sumalungat sa orihinal na mithiin ng Bitcoin na maging isang mabilis at murang electronic cash system para sa pang-araw-araw na paggamit. Naharap ang komunidad sa isang kritikal na desisyon: kung paano i-scale ang Bitcoin upang kayanin ang pandaigdigang demand nang hindi isinasakripisyo ang mga pangunahing prinsipyo nito ng desentralisasyon at seguridad.

Ang Pangunahing Di-pagkakasundo: Mga Scaling Solution

Ang mga problema sa paglaki ng network ng Bitcoin ay nagpasiklab ng isang matinding debate sa loob ng komunidad, na madalas tawaging "Block Size War." Dalawang pangunahing kampo ang lumitaw, na nagsusulong para sa magkaibang diskarte sa scaling:

On-Chain Scaling (Big Blockers)

Ang mga tagapagtaguyod ng on-chain scaling ay naniniwala na ang pinakasimple at pinaka-epektibong paraan upang matugunan ang bottleneck ay ang direktang pagpapataas ng block size limit. Ang kanilang mga argumento ay nakaugat sa ideya na ang orihinal na bisyon ni Satoshi para sa "electronic cash" ay nangangailangan ng mataas na transaction throughput at mababang fees, na makakamit lamang sa pamamagitan ng pagpayag sa mas maraming transaksyon sa bawat block.

• Pilosopiya: Ang mga naniniwala sa pananaw na ito, na madalas tawaging "Big Blockers," ay nakikita na kailangang mag-evolve ang Bitcoin upang kayanin ang lumalaking demand nang direkta sa main blockchain nito. Binigyang-diin nila ang pagiging simple at direkta, na nangangatwiran na ang pagtaas ng block size ay isang natural na pag-unlad.
• Mga Bentahe (ayon sa mga tagapagtaguyod):
  • Tumaas na Throughput: Ang mas malalaking block ay magbibigay-daan sa mas maraming transaksyon bawat block, na agad na magpapataas sa kapasidad ng network.
  • Mas Mababang Fees: Dahil mas malaki ang espasyo, mababawasan ang kumpetisyon para mapasama sa block, na teoretikal na hahantong sa mas mababang transaction fees.
  • Pagiging Simple: Ito ay nakita bilang isang mas direkta at hindi gaanong kumplikadong solusyon kumpara sa mga off-chain na pamamaraan.
  • Pagtupad sa Bisyon: Naniniwala sila na ang diskarte na ito ay nananatiling tapat sa papel ng Bitcoin bilang isang direktang peer-to-peer electronic cash.
• Mga Alalahanin (ayon sa mga sumasalungat):
  • Risk ng Sentralisasyon: Ang mas malalaking block ay nangangailangan ng mas maraming bandwidth, storage, at processing power para sa mga node. Maaari nitong itaboy ang mga hobbyist o independent node operator, na hahantong sa mas kaunti, mas malaki, at potensyal na mas sentralisadong mining pools at full nodes.
  • Propagation Delays: Mas matagal kumalat ang malalaking block sa buong network, na nagpapataas ng panganib ng "orphan blocks" (mga block na nahanap ng mga miner ngunit hindi tinanggap ng network), na maaaring magpahina sa seguridad ng network.
  • Paglaki ng Blockchain Size: Mas mabilis na lalaki ang blockchain, na posibleng magpahirap sa mga bagong user na i-download at i-verify ang buong history, na lalong makakaapekto sa desentralisasyon.

Off-Chain Scaling (Small Blockers / SegWit Proponents)

Sa kabilang banda, ang isa pang makabuluhang bahagi ng komunidad, na madalas tawaging "Small Blockers" o "Core Developers," ay nangatwiran para sa pagpapanatili ng block size limit na medyo maliit. Naniniwala sila na ang pangunahing halaga ng Bitcoin ay nasa walang katulad nitong desentralisasyon, seguridad, at censorship resistance, na maaaring makompromiso ng sobrang malalaking block. Isinulong nila ang mga "off-chain" na solusyon, kung saan maraming transaksyon ang magaganap sa labas ng main blockchain, at ang mga huling resulta lamang ang ise-settle sa main chain.

• Pilosopiya: Ang kampong ito ay itinuring ang Bitcoin blockchain bilang isang ligtas at hindi nababago na "settlement layer" para sa mga transaksyong may mataas na halaga, habang ang mga pang-araw-araw na micro-transaction ay maaaring hawakan nang mas mahusay sa mga secondary layer. Binigyang-diin nila ang desentralisasyon at matibay na seguridad kaysa sa bilis ng transaksyon sa main chain.
• Mga Pangunahing Off-Chain Solution na Ginalugad:
  • Lightning Network: Isang iminungkahing network ng mga payment channel na nagbibigay-daan para sa instant at murang transaksyon sa pagitan ng mga partido nang hindi kailangang itala ang bawat transaksyon sa main blockchain. Ang pagbubukas at pagsasara lamang ng mga channel ang ibinabroadcast sa main chain.
  • Sidechains: Hiwalay na mga blockchain na dinisenyo upang makipag-ugnayan sa main Bitcoin blockchain, na nagpapahintulot sa mga asset na ilipat sa pagitan nila.
• Mga Bentahe (ayon sa mga tagapagtaguyod):
  • Pinahusay na Desentralisasyon: Ang pagpapanatili ng maliit na block size ay nagsisiguro na ang pagpapatakbo ng isang full node ay mananatiling accessible sa mas maraming kalahok, na nagpapatibay sa desentralisasyon ng network.
  • Pinahusay na Seguridad: Binabawasan ng mas maliliit na block ang mga isyu sa propagation at mga potensyal na attack vector na nauugnay sa napakalaking block.
  • Napakalaking Scalability: Ang mga off-chain na solusyon tulad ng Lightning Network ay nangako ng higit na kapasidad sa transaksyon kaysa sa anumang on-chain increase, nang hindi pinapalaki ang main chain.
  • Inobasyon: Hinikayat nito ang pagbuo ng mga bagong teknolohiya na nakapatong sa ibabaw ng Bitcoin.
• Mga Alalahanin (ayon sa mga sumasalungat):
  • Komplikasyon: Ang mga off-chain na solusyon ay nagpapakilala ng mga bagong layer ng komplikasyon at mga bagong potensyal na point of failure o attack.
  • Sentralisasyon sa Ibang Anyo: Pinangangatwiran ng mga kritiko na ang mga solusyon tulad ng Lightning Network ay maaaring humantong sa sentralisasyon sa paligid ng malalaking payment hub.
  • Hindi "Electronic Cash": Naramdaman ng ilan na ang paglilipat ng mga transaksyon sa off-chain ay lumayo sa orihinal na bisyon ng Bitcoin bilang isang direktang peer-to-peer cash system, at ginawa itong mas katulad ng digital gold o isang settlement asset.

Segregated Witness (SegWit): Ang Kompromiso at ang Catalyst

Sa gitna ng mainit na debateng ito, isang partikular na panukala ang lumitaw na naging sentro ng alitan: ang Segregated Witness, o SegWit. Binuo ng mga Bitcoin Core contributor, ang SegWit ay naglayong makamit ang katamtamang pagtaas sa kapasidad ng transaksyon habang inaayos din ang isang kritikal na protocol flaw na tinatawag na "transaction malleability," na nakakahadlang sa pagbuo ng mga off-chain na solusyon tulad ng Lightning Network.

Ano ang Ginagawa ng SegWit:

• Pinaghihiwalay ang Witness Data: Ang SegWit ay esensyal na "sine-segregate" (pinaghihiwalay) ang mga transaction signature (witness data) mula sa mismong transaction data. Ang witness data na ito ay karaniwang sumasakop sa malaking bahagi ng laki ng isang transaksyon.
• Epektibong Pagtaas ng Kapasidad: Sa pamamagitan ng paglilipat ng witness data sa isang hiwalay na istruktura, hindi na ito binibilang sa 1MB "block size limit" sa parehong paraan. Sa halip, isang bagong limitasyon sa "block weight" ang ipinakilala (4 million weight units). Ito ay epektibong nagpahintulot sa mas maraming transaksyon na magkasya sa isang block, na nagpapataas sa kapasidad ng network ng humigit-kumulang 1.7x hanggang 2x.
• Inaayos ang Transaction Malleability: Bago ang SegWit, posible para sa isang attacker na bahagyang baguhin ang ID ng isang transaksyon *bago* ito ma-confirm, kahit hindi binabago ang aktwal na detalye ng transaksyon. Dahil dito, naging mahirap ang pagbuo ng mga dependent transaction (tulad ng sa Lightning Network). Ang paghihiwalay ng mga signature sa SegWit ang lumutas dito.

Bakit naging Kontrobersyal ang SegWit:

Sa kabila ng mga teknikal na bentahe nito at ang katotohanang ito ay isang "soft fork" (backward compatible, ibig sabihin ang mga lumang node ay maaari pa ring gumana nang hindi nag-a-upgrade), ang SegWit ay nakaharap sa matinding pagtutol mula sa kampo ng Big Blocker:

• Kulang na Kapasidad: Itinuring nila ang pagtaas ng kapasidad na masyadong maliit para sa pangmatagalang pangangailangan sa scaling at itinuring itong isang pansamantalang tapal lamang sa halip na isang pangunahing solusyon.
• Hindi Kailangang Komplikasyon: Ipinangatuwiran nila na ang mga pagbabago sa protocol ay masyadong kumplikado at nagpakilala ng mga bagong variable samantalang ang isang simpleng pagtaas ng block size ay sapat na sana.
• Paglipat ng Pokus: Marami ang nakaramdam na ang SegWit ay isang sadyang hakbang upang itulak ang Bitcoin na maging isang settlement layer sa halip na isang direktang electronic cash system, na nagbibigay-priyoridad sa desentralisasyon at "digital gold" na naratibo kaysa sa pang-araw-araw na gamit.
• Politikal na Implikasyon: Ang paglulunsad ng SegWit ay naging lubhang politikal, na nahalo sa mas malawak na agawan ng kapangyarihan sa pagitan ng iba't ibang development team, mining pools, at mga negosyo.

Ang Daan Patungo sa Hard Fork: Isang Timeline ng Di-pagkakasundo

Ang debate sa scaling ay hindi isang biglaang pagsabog kundi isang mahabang hidwaan na tumagal ng ilang taon, na unti-unting tumindi hanggang sa humantong sa paghahati.

• Maagang bahagi ng 2010s: Nagsimulang lumitaw ang mga talakayan tungkol sa block size limit, na sa simula ay teoretikal lamang.
• 2015: Tumindi ang "block size war." Lumitaw ang iba't ibang panukala para sa pagpapataas ng block size, gaya ng Bitcoin XT (2MB), Bitcoin Classic (2MB, pagkatapos ay adjustable), at Bitcoin Unlimited (flexible na block size batay sa kagustuhan ng miner). Walang nakakuha ng malawak na consensus o sapat na suporta para ma-activate.
• 2016: Pormal na iminungkahi ang SegWit ng mga Bitcoin Core developer. Nakakuha ito ng malaking suporta mula sa maraming developer at user ngunit hinarap ng matinding oposisyon mula sa mga miner at negosyong pabor sa Big Blocker na pilosopiya.
• Mayo 2017: Nabuo ang "New York Agreement" (NYA), na kilala rin bilang SegWit2x. Ito ay isang pagtatangka sa kompromiso sa pagitan ng mga naglalabanang panig. Iminungkahi nito ang:
  1. Pag-activate ng SegWit (isang soft fork).
  2. Pagsasagawa ng isang hiwalay at nakatakdang 2MB block size hard fork pagkalipas ng tatlong buwan.
  • Habang maraming negosyo at miner ang pumirma noong una, ang NYA ay kulang sa suporta mula sa mga Bitcoin Core developer at malaking bahagi ng user community. Nakita ng mga kritiko ang 2MB hard fork na bahagi bilang mapanganib, minadali, at isang banta sa desentralisasyon ng Bitcoin.
• Hulyo 2017: Sa papalapit na deadline ng SegWit activation at kawalan ng consensus sa 2MB hard fork, napagtanto ng mga tagapagtaguyod ng mas malalaking block na malamang na hindi tatanggapin ang kanilang bisyon sa main Bitcoin chain. Naramdaman ng marami na ang kanilang mga alalahanin tungkol sa mataas na fees at mabagal na transaksyon ay hindi sapat na natutugunan ng SegWit lamang.
• Agosto 1, 2017: Naganap ang hard fork na lumikha sa Bitcoin Cash. Isang grupo ng mga developer, miner, at negosyo, sa pamumuno nina Roger Ver at Jihan Wu, ang nagpasyang ituloy ang kanilang bisyon para sa mas malaking block size. Ini-fork nila ang Bitcoin blockchain, na lumikha ng isang bago at hiwalay na chain na sumusunod sa ibang mga panuntunan. Ito ay epektibong lumikha ng dalawang magkaibang cryptocurrency: Bitcoin (BTC) at Bitcoin Cash (BCH).
  • Mekanismo ng isang Hard Fork: Ang hard fork ay isang permanenteng paghihiwalay sa isang blockchain protocol. Kinakailangan nito ang lahat ng node at user na mag-upgrade sa mga bagong panuntunan. Kung hindi lahat ay mag-a-upgrade, mahahati ang chain. Sa sandali ng pag-fork ng Bitcoin Cash, ang sinumang may hawak ng Bitcoin (BTC) ay awtomatikong nakatanggap ng katumbas na halaga ng Bitcoin Cash (BCH) sa bagong chain.

Ang Bisyon at mga Tampok ng Bitcoin Cash

Ang Bitcoin Cash ay isinilang mula sa pagnanais na direktang ipatupad ang on-chain scaling approach, na naglalayong ibalik ang orihinal na misyon ng Bitcoin bilang isang pandaigdigang peer-to-peer electronic cash system para sa pang-araw-araw na transaksyon. Naniniwala ang mga tagapagtaguyod nito na sa pamamagitan lamang ng malaking pagpapataas ng block size makakamit ng network ang kinakailangang throughput at mababang fees para sa bisyong ito.

Ang mga pangunahing tampok at pilosopikal na pundasyon ng Bitcoin Cash sa pagsisimula nito ay:

1. Mas Malaking Block Size

• Agarang Epekto: Inilunsad ang Bitcoin Cash na may 8MB block size limit, isang malaking pagtaas mula sa 1MB ng Bitcoin. Ito ay itinaas pa sa 32MB noong Mayo 2018.
• Layunin: Upang magbigay ng sapat na kapasidad sa transaksyon, bawasan ang transaction fees, at tiyakin ang mas mabilis na confirmation times. Inaasahan ng mga tagapagtaguyod ang hinaharap kung saan kaya ng BCH ang milyun-milyong transaksyon bawat araw, na nagbibigay-daan sa micro-payments at pang-araw-araw na komersyo.
• Justification: Ipinangatuwiran ng mga Big Blockers na ang mga kakayahan ng hardware (internet bandwidth, storage) ay sapat na ang pag-unlad upang madaling mahawakan ang mas malalaking block nang walang malaking sentralisasyon.

2. Pagkakaltas sa SegWit

• Sadyang hindi ipinatupad ng Bitcoin Cash ang SegWit. Itinuring ito ng mga tagapagtaguyod bilang isang sobrang kumplikadong solusyon na hindi naman talaga tumutugon sa block size bottleneck at naglalayo ng atensyon mula sa itinuturing nilang "tunay" na solusyon ng direktang pagpapataas ng block size.

3. Adjustable Difficulty Algorithm (DAA)

• Konteksto: Ang mga hard fork ay madalas na nahaharap sa hamon ng nagbabagong hash power pagkatapos ng split. Kung ang malaking bahagi ng mga miner ay mananatili sa orihinal na chain, ang bagong chain ay maaaring magdusa sa napakabagal na block times dahil ang difficulty adjustment mechanism nito ay maaaring masyadong mabagal tumugon.
• Unang Solusyon (Emergency Difficulty Adjustment - EDA): Noong una, nagpatupad ang Bitcoin Cash ng Emergency Difficulty Adjustment (EDA) algorithm. Pinayagan nito ang mining difficulty na bumaba nang mas mabilis kaysa sa normal na 2-linggong adjustment period ng Bitcoin. Bagama't nakatulong ito para magpatuloy ang chain, humantong din ito sa pabago-bagong difficulty adjustments at produksyon ng block.
• Pinahusay na Solusyon (DAA): Dahil sa kawalang-katatagan na dulot ng EDA, pinalitan ito ng Bitcoin Cash ng mas advanced na Difficulty Adjustment Algorithm (DAA) noong Nobyembre 2017. Ang bagong DAA na ito ay naglalayong patatagin ang produksyon ng block sa target na 10-minutong pagitan nang mas consistent.

4. Matibay na Replay Protection

• Isang kritikal na bahagi ng anumang hard fork ay ang "replay protection." Kung wala ito, ang isang transaksyong valid sa isang chain ay maaari ding maging valid sa kabila. Nangangahulugan ito na kung susubukan mong magpadala ng BCH sa isang tao, ang parehong transaksyon ay maaaring "ma-replay" sa BTC chain, na magiging sanhi ng aksidenteng pagpapadala mo rin ng BTC (at vice versa).
• Nagpatupad ang Bitcoin Cash ng matibay na replay protection, ibig sabihin ang mga transaksyon sa BCH chain ay hindi magiging valid sa BTC chain, at vice versa. Tiniyak nito na ang mga user ay ligtas na makakapag-transact sa alinmang chain nang hindi naaapektuhan ang kanilang hawak sa kabila.

Ang Resulta at Ebolusyon ng Bitcoin Cash

Ang hard fork noong Agosto 1, 2017, ay lumikha ng mga agarang epekto sa merkado ng cryptocurrency at sa komunidad.

Reaksyon ng Merkado at Paghahati ng Komunidad

• Paunang Volatility: Pagkatapos ng fork, mabilis na tumaas ang halaga ng BCH, na nagkaroon ng malalaking pagbabago habang nagre-react ang mga trader at investor sa bagong asset. Ang lahat ng may hawak ng Bitcoin ay nakatanggap ng katumbas na halaga ng BCH.
• Matalim na Retorika: Lalo pang tumindi ang mga tensyon dahil sa pagkakahati. Inangkin ng mga tagapagtaguyod ng BCH na sila ang "tunay na Bitcoin" na sumusunod sa bisyon ni Satoshi, habang ang mga tagasuporta naman ng BTC ay madalas na tinatawag ang BCH sa mapanirang tawag na "Bcash" at binibigyang-diin ang network effect, seguridad, at subok na track record ng BTC.
• Bagong Ecosystem: Nagsimulang bumuo ang Bitcoin Cash ng sarili nitong ecosystem, na umaakit ng mga developer, wallet, exchange, at merchant na naniniwala sa misyon nito.

Mga Sumunod na Fork: Bitcoin SV

Ang debate sa scaling ay hindi natapos sa paglikha ng Bitcoin Cash. Sa loob mismo ng komunidad ng BCH, nagkaroon ng mga di-pagkakasundo tungkol sa pinakamainam na block size at ang roadmap ng pag-unlad sa hinaharap. Ito ay humantong sa isa pang malaking hard fork noong Nobyembre 2018, na naghati sa Bitcoin Cash sa dalawa pang chain:

• Bitcoin ABC (ngayon ay pangunahing Bitcoin Cash, BCH): Ang sangay na ito ay nagpatuloy sa pag-unlad na nakatuon sa 32MB block size at patuloy na nagpakilala ng mga bagong feature.
• Bitcoin SV (BSV): Sa pamumuno nina Craig Wright at Calvin Ayre, ang Bitcoin SV ("Satoshi's Vision") ay nangatwiran para sa mas malaki pang block size (sa simula ay 128MB, kalaunan ay inalis ang limitasyon) at mahigpit na pagsunod sa inaangkin nilang orihinal na disenyo ng protocol ni Satoshi. Ang fork na ito ay lalong naghati sa kampo ng "Big Blocker."

Kasalukuyang Katayuan

Ngayon, ang Bitcoin Cash (BCH) ay patuloy na gumagana bilang isang hiwalay na cryptocurrency na may sariling aktibong development, mining network, at user base. Nanatili itong tapat sa large-block, on-chain scaling strategy nito. Bagama't hindi nito narating ang market capitalization o malawak na pagtanggap na katulad ng Bitcoin (BTC), nakahanap ito ng sariling angkop na lugar bilang isang network na nag-aalok ng mas mababang fees at mas mabilis na confirmation kaysa sa BTC.

Isang Kwento ng Dalawang Blockchain: Paghahambing ng mga Pilosopiya

Ang pag-fork ng Bitcoin Cash mula sa Bitcoin ay kumakatawan sa higit pa sa isang teknikal na di-pagkakasundo; ito ay sumasalamin sa dalawang magkaibang pilosopiya tungkol sa kung paano dapat mag-scale ang isang desentralisadong digital currency at kung ano ang dapat na pangunahing layunin nito.

Bitcoin (BTC) - Ang "Digital Gold" / Settlement Layer Approach

• Pangunahing Pokus: Desentralisasyon, seguridad, censorship resistance, at immutability.
• Scaling Strategy: Binibigyang-priyoridad ang mga off-chain scaling solution tulad ng Lightning Network, na itinuturing ang main Bitcoin blockchain bilang isang matibay at ligtas na settlement layer.
• Bisyon: Ang maging isang pandaigdigang store of value, isang "digital gold," at ang base layer para sa isang multi-layered financial system. Ang maliliit na block ay nakikitang krusyal para mapanatili ang kakayahan ng kahit sino na magpatakbo ng full node.
• Trade-offs: Mas mataas na on-chain transaction fees at mas mabagal na confirmation times para sa mga indibidwal na transaksyon sa main layer.

Bitcoin Cash (BCH) - Ang "Electronic Cash" Approach

• Pangunahing Pokus: Mataas na transaction throughput, mababang fees, at direktang peer-to-peer electronic cash functionality.
• Scaling Strategy: Binibigyang-priyoridad ang on-chain scaling sa pamamagitan ng mas malalaking block size, naniniwala na ang main blockchain ay dapat na kayang humawak ng napakaraming transaksyon nang direkta.
• Bisyon: Ang maging medium of exchange para sa pang-araw-araw na transaksyon, na mas literal na tumutupad sa pamagat ng orihinal na whitepaper ni Satoshi.
• Trade-offs: Ang mas malalaking block ay nangangailangan ng mas maraming resources (bandwidth, storage) para sa mga full node, na ayon sa mga kritiko ay maaaring humantong sa pagtaas ng sentralisasyon ng network sa paglipas ng panahon.

Mga Aral mula sa Fork

Ang Bitcoin Cash fork ay nagsisilbing isang mahalagang case study sa dinamika ng decentralized governance at ang mga hamon sa pagbuo ng isang pandaigdigang protocol nang walang sentral na awtoridad. Ilang pangunahing aral ang maaaring makuha mula sa makasaysayang kaganapang ito:

• Ang mga Hamon ng Desentralisadong Pamamahala: Kahit sa isang sistemang idinisenyo na walang pinuno, ang mga di-pagkakasundo sa mga pangunahing prinsipyo at teknikal na pagpapatupad ay maaaring humantong sa matinding hidwaan at, sa huli, pagkakahati. Walang sentral na "CEO" na gagawa ng mga executive decision, kaya ang consensus ay napakahalaga ngunit napakahirap makamit sa mga kontrobersyal na isyu.
• Ang Kahalagahan ng Komunidad at Consensus: Ang mga hard fork ay nangangailangan ng napakalaking consensus upang matanggap nang maayos. Kapag ang isang malaking bahagi ng komunidad ay hindi sumang-ayon sa tatahaking landas, ang chain split ay nagiging isang hindi maiiwasang resulta.
• Ang Kapangyarihan ng Ideolohiya: Ang debate sa scaling ay hindi lamang teknikal; ito ay malalim na ideolohikal. Ang magkabilang panig ay naniniwalang itinataguyod nila ang tunay na bisyon ni Satoshi.
• Inobasyon laban sa Katatagan: Binigyang-diin ng fork ang tensyon sa pagitan ng pagnanais para sa mabilis na inobasyon at scaling, at ang pangangailangang mapanatili ang katatagan at mga pangunahing prinsipyo (tulad ng desentralisasyon).
• Dinamika ng Merkado at Network Effect: Pagkatapos ng fork, ang merkado ang gumanap ng mahalagang papel sa pagpapatunay sa magkakaibang diskarte. Napanatili ng Bitcoin (BTC) ang dominanteng posisyon nito sa merkado, na nagpapakita ng lakas ng network effect nito.
• Ang Kalikasan ng mga Hard Fork: Kapag nangyari ang isang hard fork, lumilikha ito ng dalawang magkaibang asset at ecosystem. Bagama't ang orihinal na chain ang karaniwang nagpapanatili ng dominanteng "brand," ang bagong chain ay maaari ngang bumuo ng sarili nitong komunidad at pakinabang.

Ang Bitcoin Cash fork ay nananatiling isang mahalagang sandali sa kasaysayan ng cryptocurrency, isang patunay sa mga komplikasyon ng desentralisadong ebolusyon at isang patuloy na pinagmumulan ng debate tungkol sa direksyon ng digital na salapi sa hinaharap.